تلسکوپ فضایی جیمز وب به تازگی تصویری دیدنی از یک پل درخشان منتشر کرده است که دو کهکشان کوتوله را به هم متصل می‌کند. این تصویر فروسرخ، واضح‌ترین نمایی است که تاکنون از نحوه ادغام، تکامل، تبادل گاز و شکل‌گیری ستارگان جدید در کهکشان‌های کوتوله به دست آمده است.

این تصویر، کهکشان‌های کوتوله NGC 4490 و NGC 4485 را نشان می‌دهد که در فاصله ۲۴ میلیون سال نوری از زمین، در یک رقص گرانشی چشمگیر به دور یکدیگر می‌چرخند. پل گازی درخشانی از ستارگان تازه متولد شده و نیروهای گرانشی مداوم، هر دو کهکشان را تغییر شکل می‌دهند.

به گفته آژانس فضایی اروپا، از آنجا که کهکشان‌های کوتوله شباهت زیادی به سیستم‌های کم‌جرم، غنی از گاز و فقیر از فلز دارند که جهان اولیه را تشکیل می‌دادند، بررسی برخوردها و تبادلات گازی آن‌ها، اطلاعات ارزشمندی درباره چگونگی شکل‌گیری و تکامل اولین کهکشان‌ها ارائه می‌دهد.

در این تصویر، کهکشان بزرگتر (NGC 4490) در میان انبوهی از گرد و غبار و ستارگان تازه متولد شده، در سمت چپ تصویر خودنمایی می‌کند. همدم کوچکتر آن (NGC 4485) نیز در بالا سمت راست می‌درخشد. پلی درخشان از گاز و غبار، که با خوشه‌هایی از ستارگان جوان احاطه شده است، این دو کهکشان را به هم متصل می‌کند و در برابر درخشش سرخ‌رنگ غبار گرم میان‌ستاره‌ای، به رنگ آبی می‌درخشد. محققان می‌گویند این تعامل بین دو کهکشان، باعث انفجار ستارگان جدید شده است.

به غیر از ابرهای ماژلانی بزرگ و کوچک (همدم‌های کوتوله کهکشان راه شیری)، این نزدیکترین سیستم کوتوله-کوتوله تعاملی شناخته شده است که در آن ستاره‌شناسان به طور مستقیم هم یک پل گازی و هم جمعیت‌های ستاره‌ای را مشاهده کرده‌اند.

در حالی که این جفت کهکشانی (موسوم به Arp 269) پیش از این توسط تلسکوپ فضایی هابل مورد مطالعه قرار گرفته بود، دید فروسرخ جیمز وب، جزئیات بی‌سابقه‌ای از این سیستم را آشکار کرده است.

دانشمندان با استفاده از دوربین فروسرخ نزدیک (NIRCam) و ابزار فروسرخ میانی (MIRI) تلسکوپ جیمز وب، نمایی نزدیک از ستارگان منفرد و ساختار ظریف گاز جاری بین این کهکشان‌ها به دست آورده‌اند. تجزیه و تحلیل آنها نشان می‌دهد که این دو کهکشان حدود ۲۰۰ میلیون سال پیش از کنار یکدیگر عبور کرده‌اند و در طول این برخورد، NGC 4490 گاز را از همسایه کوچکتر خود مکیده و پل قابل مشاهده‌ای از مواد تبادل شده را ایجاد کرده است. این فرایند، امواج تشکیل ستاره را تقویت کرده است که برخی از آنها از ۳۰ میلیون سال پیش آغاز شده‌اند.

با ثبت تاریخچه رقص کهکشانی NGC 4490 و NGC 4485، تلسکوپ جیمز وب جزئیات جدیدی در مورد نحوه تعامل کهکشان‌های کوتوله آشکار کرده و به ما نگاهی اجمالی به چگونگی رشد و تکامل کهکشان‌های کوچک در سرتاسر کیهان ارائه می‌دهد.