بازخوانی سیره فاطمی برای نسل امروز: محورهای اساسی سخنان رئیس پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر

۱. ضرورت اساسی: فاصله میان نام و عمل

• فراگیری نام، کمبود جریان سیره: نام حضرت زهرا (س) در جامعه بسیار شنیده می‌شود، اما فضایل ایشان در متن زندگی روزمره مردم کمتر جاری است.
• الگوی زنده و قابل اجرا: هدف اصلی، «زدودن نگاه تاریخی و نمادین» و ارائه الگویی «زنده، واقعی و قابل اجرا» برای انسان امروز است.
• ریشه مشکلات: بسیاری از مشکلات جامعه ناشی از فاصله‌ای است که از این حقیقت (سیره فاطمی) گرفته‌ایم.
• مانع اصلی: یکی از موانع بزرگ، «انقطاع ذهنی نسل جدید از الگوهای حقیقی» و فاصله میان ذهنیت امروز و افتخارات اسلامی است.

۲. چهار محور کلیدی در سیره فاطمی

آیت‌الله نورمفیدی چهار محور مهم را برای بازتفسیر و ارائه به نسل جدید برشمرد:

الف) هویت‌سازی توحیدی

• مهم‌ترین ویژگی: سیره حضرت زهرا (س) در امتداد رسالت پیامبر (ص)، جامعه را از مظاهر شرک دور می‌کرد.
• نیاز عصر حاضر: آغاز هر اقدام ایشان با یاد خدا، شکر نعمت و توجه به توحید بود. این پیام برای درمان آشفتگی ناشی از هویت‌های مجازی، میل به دیده‌شدن و خودمحوری انسان جدید، حیاتی است.

ب) احساس مسئولیت در برابر انحراف

• الگوی سیاسی و اجتماعی: با وجود محدودیت‌ها، ایشان در دفاع از ولایت و حق از هیچ تلاشی دریغ نکردند و با نخبگان (مهاجر و انصار) گفتگو کردند.
• الگوی امروزین: این رفتار الگویی برای همه مردان و زنان امروز است تا در برابر ظلم و انحراف احساس مسئولیت کنند.

ج) زهد آگاهانه (رهایی از وابستگی)

• معنای زهد فاطمی: این زهد به معنای نفی دنیا نیست، بلکه رهایی از وابستگی‌های غیرالهی است.
• نماد کرامت: بخشش پیراهن عروسی توسط ایشان، عمق آزادگی و کرامت اخلاقی را نشان می‌دهد که بشریت امروز به شدت به آن نیازمند است.

د) اخلاق خانوادگی بی‌بدیل

• الگو برای بنیان خانواده: ایشان در همسرداری، تربیت فرزند، احترام به مهمان و مدیریت خانه با وجود مسئولیت‌های سنگین، الگوی کامل بودند. این بخش برای تقویت بنیان خانواده در عصر حاضر باید مورد بازخوانی قرار گیرد.

۳. روش ارائه برای نسل جدید

• ادبیات قابل فهم و کاربردی: فضایل حضرت صدیقه طاهره (س) باید با «ادبیات قابل فهم و کاربستی برای نسل جدید» بازخوانی و به زبان امروز ترجمه شوند تا بتوانند ارتباط برقرار کرده و در عرصه‌های تربیتی، اخلاقی، سیاسی و اجتماعی به کار گرفته شوند.
• احیای حقیقی: احیای واقعی سیره تنها با تکرار نام محقق نمی‌شود، بلکه نیازمند بازخوانی عالمانه، بازتفسیر روشن و ارائه الگوهای عملی است.
• رسالت مراکز علمی: رسالت اصلی پژوهشگران و روحانیان، «بیان درست سیره فاطمی و تبیین عملی این فضایل برای جامعه» است تا سبک زندگی اصلاح و هویت دینی تقویت شود.